روح و عوالم بعد از آن
روح و عوالم بعد از آن
روح انسان ها پس از مرگ به كجا مي رود؟ آيا بهشت و جهنّم را درك مي كند؟ آيا مي توان با انجام اعمال صالح ، براي آن ها ، توشه و ثواب فرستاد؟
روح انسان، پس از جدا شدن از جسد خاكي در جسم هاي لطيفي قرار مي گيرد كه بسياري از خصوصيّات جسم خاكي را ندارد، امّا از هر نظر، شبيه بدن است. به اين جسم لطيف، قالب مثالي يا بدن مثالي گويند يعني بدني شبيه همين بدن با اين تفاوت كه نه به كلّي مجرد و نه مادّي محض است. پس از جدايي روح از بدن ، جسم از بين مي رود ، امّا روح در عالم برزخ ، زنده و باقي مي ماند تا قيامت شود و دوباره روح در همان جسم حلول كند و از قبر بيرون آيد. بسياري از ارواح در عالم برزخ ، بهشت و جهنّم را درك مي كنند ؛ همان گونه كه بعضي در همين دنيا درك مي كنند. پس از مرگ ، روح برخي انسان ها در بهشتِ برزخي متنعّم مي گردد و روح دسته ي ديگر در جهنّمِ برزخي معذّب مي شود و گروهي نيز در حال خواب گونه به سر مي برند.
از نظر روايت انسان ها در عالم برزخ ، پنج گروهند:
1. برخي به بهشت برزخي وارد مي شوند كه آن ها درجه ي اعلاي ايمان و كمال را دارا هستند.
2. براي بعض ديگر دري از بهشت برزخي به سوي قبرشان باز مي شود. آنان مؤمناني هستند كه در درجه ي پايين تر قرار دارند.
3. دسته اي براي عذاب در جهنّم برزخي وارد مي شوند و تا بخشودگي گناهانشان در آن جا به سر مي برند. آنان ، مؤمنانِ گنه كار هستند.
4. برخي ديگر در جهنّمِ برزخي وارد شده و تا قيامت عذاب مي شوند. آنان كافران هستند.
5. عده اي وارد هيچ يك از بهشت و جهنّمِ برزخي نمي شوند، بلكه روحشان تا برپايي قيامت رها مي گردد. آنان نه اهل ثواب هستند تا مستحق نعمت باشند و نه اهل گناه تا سزاوار عذاب گردند.
در روايات وارد شده است كه دعا و اعمال خير بازماندگان به ويژه فرزندان صالح و هدايايي كه آنان براي ميّت مي فرستند مانند: صدقات ، نماز ، استغفار و هر كار نيكي كه ثوابش را به ميّت هديه كنند، باعث آسايش و رفع عذاب ميّت يا كاهش آن ميگردد.
امام صادق (ع) مي فرمايد: همان گونه كه زندگان با هدايا شاد مي شوند ، اهل قبر و برزخيان نيز با ترحّم و استغفاري كه نسبت به آنان مي شود، شاد مي گردند . نيز فرمود : « يَتَجَافِي عَنْهُ العَذَابُ مَادامَ النَدْيِ فِي التّرابِ » تا وقتي كه رطوبت آب روي خاك قبر هست، عذاب قبر از ميت دور مي گردد. از اين روايت و مانند آن مي فهميم، كه با اعمال صالح مي توان براي اموات، توشه و ثواب فرستاد.
در روايات ديگري آمده است كه هرگاه فرزند صالح در دنيا عمل خوبي انجام دهد، ثواب آن را به حساب پدر و مادر از دنيا رفته ي او نيز مي نويسند ؛ از اين رو بايد تلاش كرد تا حقوق باقي مانده بر گردن ميّت ـ حق الله و حق النّاس ـ ادا گردد.
Untitled 2
