اسامي و اوصاف و القاب حضرت مهدي عليه السلام :

 مرحوم ثقه الاسلام نوري در بيان اسماء شريفه امام عصر (عج) با استناد به آيات و روايات و كتب آسماني پيشين و تعبيرات راويان و تاريخ نگاران ، تعداد 182 اسم و لقب براي حضرت مهدي عليه السلام ذكر مي كند و مدعي است كه در اين مقام از استنباط هاي شخصي و استحسان هاي  غير قطعي خودداري نموده است كه در غير اين صورت چندين برابر اين اسماء و القاب قابل استخراج از كتب مختلفه بود كه از آن جمله است : « محمّد ، احمد ، عبدالله ، محمود ، مهدي ، برهان ، حجّت ، حامد ، خلف صالح ، داعي ، شريد صاحب ، غائب ، قائم ، منتظر و ... » .

كنيه هاي آن حضرت عبارتند از : ابوالقاسم ( هم كنيه پيامبر ) ، ابو عبدالله ، ابا صالح كه مرحوم نوري ابراهيم ، ابوالحسن و ابو تراب را نيز از كنيه هاي  ايشان شمرده است .

 در اين جا به ذكر پاره اي عناوين و صفات كه در ضمن زيارتهاي مختلفه و ادعيه مربوط به حضرت مهدي (عج) مورد تصريح قرار گرفته است اشاره داريم ، با اين اميد كه دقت و تأملي در آنها ، ما را با شئونات مختلفه آن بزرگوار آشنا ساخته و مقاماتي را كه غالباً از لسان معصومين عليهم السلام در ضمن اين دعاها و زيارتها براي امام دوازدهم (عج) برشمرده شده برايمان روشن تر سازد.

قابل ذكر اين كه تمام اين عناوين و اوصاف بطور خاص در مورد حضرت مهدي عليه السلام وارد گرديده ، اگر چه بسياري از آنها درمورد ساير امامان بزرگوار عليهم السلام نيز مي تواند مصداق داشته باشد. ديگر اينكه ، آنچه ذكر ميشود نه به ادعاي اسم يا لقب آن حضرت ، بلكه به عنوان بهره وري از تعابير موجود در نصوص زيارت و دعاست ، اعم از اينكه واژه اي مفرد يا جمله اي توصيفي باشد .

بقيه الله : باقيمانده خدا در زمين

خليفه الله : جانشين خدا در ميان خلائق

وجه الله : مظهر جمال و جلال خدا ، سمت و سوي الهي كه اولياي حق روبه او دارند.

باب الله : دروازه همه معارف الهي ، دري كه خدا جويان براي ورود به ساحت قدس الهي قصدش مي كنند.

داعي الله : دعوت كننده الهي ، فرا خواننده مردم به سوي خدا، منادي راستين هدايت الي الله .

سبيل الله : راه خدا كه هر كس سلوكش را جز در راستاي آن قرار دهد سرانجام  جز هلاكت نخواهد داشت .

ولي الله : سر سپرده  به ولايت خدا و حامل ولايت الهي ، دوست خدا.

حجه الله : حجت خدا ، برهان پروردگار ، آن كس كه براي  هدايت در دنيا و حساب در آخرت به او احتجاج مي كنند.

نور الله : نور خاموشي ناپذير خدا ، ظاهر كننده همه معارف و حقايق توحيدي ، مايه هدايت رهجويان .

عين الله : ديده بيدار خدا درميان خلق ، ديدبان هستي، چشم خدا در مراقبت كردار بندگان .

سلاله النّبّوه : فرزند نبوت ، باقيمانده نسل پيامبران .

خاتم الاوصياء : پايان بخش سلسله امامت ، آخرين جانشين پيامبر ( صلي الله عليه وآله و سلم ).

علم الهدي : پرچم هدايت ، رايت هميشه افراشته در راه الله ، نشان مسير حقيقت .

سفينه النجاه : كشتي نجات ، وسيله رهائي از غرقاب ضلالت ، سفينه رستگاري.

القائم المنتظر: قيام كننده مورد انتظار ، انقلابي بي نظيري كه همه صالحان چشم انتظار قيام جهاني اويند.

العدل المشتهر : عدالت مشهور ، تحقق بخش عدالت موعود.

السيف الشاهر: شمشير كشيده حق ، شمشير از نيام بر آمده در اقامه عدل و داد .

القمر الزّاهر: ماه درخشان ، ماهتاب دل افروز شبهاي سياه فتنه و جور .

شمس الظلام : خورشيد آسمان هستي ظلمت گرفتگان ، مهر تابنده در ظلمات زمين .

ربيع الانام : بهار مردمان ، سر فصل شكوفائي انسان ، فصل اعتدال خلايق .

نضره الايام : طراوت روزگار ، شادابي زمان ، سر سر سبزي دوباره تاريخ .

الدين المأثور : تجسم دين، تجسيد آيين بر جاي مانده از آثار پيامبران ، خود دين ، كيان آيين ، روح مذهب .

الكتاب المسطور: قرآن مجسم ، كتاب نوشته شده با قلم  تكوين ، معجزه پيامبر در هيئت بشري .

صاحب الامر: دارنده ولايت امر الهي ، صاحب فرمان و اختيار دار شريعت .

صاحب الزمان : اختيار دار زمانه ، فرمانده كل هستي به اذن حق .

مطهر الارض : تطهير كننده زمين كه مسجد خداست ، از بين برنده پليدي و ناپاكي  از بسيط خاك .

ناشر العدل : بر پا دارنده عدالت ، بر افرازنده پرچم عدل و داد در سراسر گيتي .

مهدي الامم : هدايتگر همه امت ها ، راه يافته راهنماي همه طوايف بشريت .

جامع الكليم : گرد آورنده همه كلمه ها بر اساس كلمه توحيد ، وحدت بخش همه صفها .

ناصر حق الله : ياريگر حق خدا ، ياور حقيقت .

دليل ارادت الله : راهنماي مردم به سوي مقاصد الهي ، راه  بلد و راهبر انسانها در راستاي اراده خداوند.

الثائر بامر الله : قيام كننده به دستور الهي ، برانگيخته به فرمان پروردگار ،  شورنده بر غير خدا به امر خدا.

محيي المؤمنين : احياگر مؤمنان ، حياتبخش دلهاي اهل ايمان .

مبير الكافرين : نابود كننده كافران ، درهم شكننده كاخ كفر ، هلاك كننده كفار .

معزّ المؤمنين : عزت بخش مومنان ، ارزش دهنده اهل ايمان .

مذلّ الكافرين : خوار كننده كافران ، درهم شكننده جبروت كفر پيشگان .

منجي المستضعفين : نجات دهنده مستضعفان ، رهايي بخش استضعاف كشيدگان .

سيف الله الذي لاينبو : شمشير قهر خدا كه كندي نپذيرد .

ميثاق الله الذي اخذه : پيمان بندگي خدا كه از بندگان گرفته شده .

مدار الدهر : مدار روزگار ، محور گردونه وجود ، مركز پيدايش زمان .

ناموس العصر : نگهدارنده زمان ، كيان هستي دوران .

كلمه الله التامه : كلمه تامه خداوند ، حجت بالغه الهي .

تالي كتاب الله : تلاوت كننده كتاب خدا ، قاري آيات كريمه قرآن .

وعد الله الذي ضمنه : وعده ضمانت شده خدا ، پيمان تخلف ناپذير الهي .

رحمه الله الواسعه : رحمت بي پايان خدا ، لطف و رحمت بي كرانه پروردگار رحمت گسترده حق .

حافظ اسرار رب العالمين : نگهبان اسرار پروردگار ، حافظ رازهاي ربوبي .

معدن العلوم النبويه : گنجينه دانش هاي پيامبري ، خزانه معارف نبوي .

نظام الدين : نظام بخش دين .

يعسوب المتقين : پيشواي متقين .

معزّ الاولياء : عزت بخش ياران .

مذلّ‌ الاعداء : خوار كننده دشمنان .

وارث الانبياء : ميراث بر پيامبران .

نور ابصار الوري : نور ديدگان خلايق .

الوتر الموتور : خونخواه شهيدان .

كاشف البلوي : بر طرف كننده بلاها .

المعد لقطع دابر الظلمه : مهيا شده براي ريشه كن كردن ظالمان .

المنتظر لاقامه الامت و العوج : مورد انتظار براي از بين بردن كژيها و نادرستي ها .

المترجي لازاله الجور و العدوان : مورد آرزو براي برطرف كردن ستم و تجاوز .

المدّخّر لتجديد الفرائض و السنن : ذخيره شده براي تجديد واجبات و سنن الهي .

المؤمل لاحياء الكتاب و حدوده : مورد اميد براي زنده ساختن دوباره قرآن و حدود آن .

جامع الكلمه علي التقوي : گرد آورنده مردم بر اساس تقوي .

السبب المتصل بين الارض و السماء : واسطه بين آسمان و زمين ، كانال رحمت حق بر خلق .

صاحب يوم الفتح و ناشر رايه الهدي : صاحب روز پيروزي و برافرازنده پرچم هدايت .

مؤلف شمل الصلاح و الرضا : الفت دهنده دلها بر اساس رضايت و درستكاري .

الطالب بدم المقتول بكربلا : خونخواه شهيد كربلا .

المنصور علي من اعتدي عليه وافتري : ياري شده عليه دشمنان و افترا زنندگان .

المضطر الذي يجاب اذا دعي : پريشان و درمانده اي كه چون دعا كند دعايش مستجاب شود .

« برای سلامتی و تعجیل در ظهور آقا امام زمان (عج) صلوات »