دعا وسیله موثری برای خود سازی و پیوند نزدیکی میان انسان و خداست . اولین شرط دعا شناخت کسی است که انسان او را می خواند.
شرط دیگر شستشوی قلب و دل و آماده ساختن روح برای تقاضا از او است چرا که انسان هنگامی که به سراغ کسی می رود باید آمادگی لقای او را داشته باشد.
شرط سوم دعا جلب رضا و خشنودی کسی است که انسان از او تقاضائی دارد چرا که بدون آن احتمال تاثیر بسیار ناچیز است .
چهارمین شرط استجابت دعا آن است که انسان تمام قدرت و نیرو و توان خویش را به کار گیرد و حداکثر تلاش و کوشش را انجام دهد و نسبت به ماورای آن دست به دعا بردارد و قلب را متوجه خالق کند.
در روایات اسلامی صریحا آمده است کاری را که انسان خود می تواند انجام دهد اگر کوتاهی کند و به دعا متوسل شود دعایش مستجاب نیست !
دعا وسیله ای است برای شناخت پروردگار و صفات جمال و جلال او و هم وسیله ای است برای توبه از گناه و پاک سازی روح و هم عاملی است برای انجام نیکی ها و هم سببی است برای جهاد و تلاش و کوشش بیشتر تا آخرین حد توان .
تعبیرات مهمی درباره دعا دیده می شود که جز با آنچه گفتیم مفهوم نیست مثلا : در روایتی از پیامبر صلی الله علیه وآله و سلم می خوانیم : دعا اسلحه مومن و ستون دین و نور آسمانها و زمین است (۱ )
از امیر مومنان علی علیه السلام می خوانیم : دعا کلید پیروزی و مفتاح رستگاری است و بهترین دعا دعائی است که از سینه پاک و قلب پرهیز گار برخیزد(۲ )
امام صادق علیه السلام می فرماید : دعا نافذتر از نوک نیزه است . (۳ )
گذشته از همه اینها اصولا در زندگی انسان حوادثی رخ می دهد که از نظر اسباب ظاهری او را در یاس فرو می برد دعا می تواند دریچه ای باشد به سوی امید برای پیروزی و وسیله موثری برای مبارزه با یاس و نومیدی .
به همین دلیل دعا به هنگام حوادث سخت و طاقت فرسا به انسان قدرت و نیرو و امیدواری و آرامش می بخشد و از نظر روانی اثر غیر قابل انکاری دارد.
خداوندا توفیق دعاهائی که مطلوب درگاه تو است به ما مرحمت فرما و از اجابت آن ما را محروم مکن . انک علی کل شی قدیر.

سید جلال متقی موسوی