جايگاه رجعت در اعتقادات شيعه :

اعتقاد به رجعت و بازگشت نخبگان امت پيش از قيامت به دنيا ، از ويژگى خاصى برخوردار است و منابع اسلامى اهميت آن را با بيانات گوناگونى مطرح کرده اند  . در برخى روايات روز رجعت را يكى از روزهاى الهى كه عظمت و قدرت الهى در آن متجلى خواهد شد ، برشمرده اند.

امام جعفر صادق (ع) فرمودند :

« ايام الله ثلاثة : يوم يقوم القائم و يوم الكرة و يوم القيامة »

روزهاى الهى سه تاست : روزى كه قائم آل محمد عليه السلام قيام خواهد كرد ، روز رجعت و روز قيامت  .

منظور از روزهاى خدا چيست ؟

مرحوم علامه طباطبائى در اين زمينه مى فرمايد : اينكه ايام خاصى به خدا نسبت داده می شود با آنكه همه روزها متعلق به خداست ، نكته اش اين است در آن روزهاى خاص ، امر خدا چنان ظهورى مى يابد كه براى هيچ كس ديگرى اين ظهور پيدا نمى شود. مثل مرگ در آن موقعى كه تمام اسباب دنيوى از تأثير گذارى مى افتد و قدرت و عظمت الهى ظهور و بروز مى كند .

ايشان در ادامه احتمال ديگرى را در تفسير « ايام الله » بيان مى كند كه ممكن است مقصود اين باشد كه نعمتهاى الهى در آن روز ظهور خاصى مى يابند كه آن ظهور براى غير او نخواهد بود مانند روز نجات حضرت ابراهيم عليه السلام از آتش  . پس منظور از ايام الله روزهايى است كه امر الهى اعم از نعمت يا نقمت ، عزت و ذلت ظهور تام مى يابد.

آرى رجعت و بازگشت انسانهایی كه سالها پيش از دنيا رفته اند حكايت از قدرت و عظمت الهى دارد و در آن روز اين عظمت و شوكت الهى براى همگان آشكار مى شود (معناى اول) و يا در آن روز نعمتهاى خداوند شامل مؤمنان برجسته و نخبه شده و آنان را براى مشاهده ظهور امام عصر عجل الله تعالى فرجه الشريف و غلبه مظلومان بر زورمداران به اين دنيا برمى گردد و از طرفى هم با بازگشت كافران سيه دل ، آنان را بر سر خاك ذلت و خوارى خواهد نشاند (معناى دوم ) .

 امام صادق عليه السلام ، يكى از ويژگيهاى شيعه را اعتقاد به رجعت بر شمرده و مى فرمايند : « ليس منا من لم يؤمن بكرتنا و لم يستحل متعتنا » يعنى از ما نيست كسى كه ايمان به رجعت ما نداشته باشد و نيز متعه ما را حلال نشمرد. چرا كه در آن روزگار ، رجعت يكى از معتقدات ويژه شيعه محسوب مى شد ، بطورى كه ساير مذاهب آن را يكى از نقاط امتياز شيعه از ساير مكاتب قلمداد مى كردند .

امام صادق عليه السلام در حديث ديگرى ، يكى از شرايط ايمان را اعتقاد به رجعت بر شمرده و مى فرمايند: « من اقر بسبعة اشيا فهو مؤمن و ذكر منها الايمان بالرجعة  » یعنی هركس به هفت چيز اعتقاد داشته باشد، مؤ من است و در ميان آن هفت چيز ايمان به رجعت را ذكر فرمودند .

لازمه چنين سخنى آن است كه ايمان كامل زمانى حاصل مى شود كه علاوه بر اعتقاد به توحيد و ... اعتقاد به رجعت نيز وجود داشته و بر اين اساس بر هر شيعه اى اين اعتقاد ضرورى است ، از سوى ديگر اين اميد را در دل او زنده نگه مى دارد كه اگر پيش از ظهور منجى عالم بشريت از دنيا برود خداوند وى را براى نصرت دين خويش و درك لقاى آن حضرت ، به دنيا برمى گرداند .