سيگار نکشيد!

-        استعمال دخانيات مهمترين عامل مرگ هاي قابل پيشگيري است.

-        دود تنباکو و سيگار حاوي بيش از 4000 ماده شيميايي است که شمار زيادي از آنها مواد محرک يا سمي و سرطان زا هستند.

-        دود سيگار بيش از 40 نوع ترکيب سرطان زا دارد.

-        جزء اعتياد آور سيگار، نيکوتين است که با اثر بر دستگاه اعصاب مرکزي موجب اعتياد مي شود. نيکوتين سيگار، تنباکو  به سرعت جذب جريان خون مي شود و ظرف 30 ثانيه به مغز مي رسد و روي سلولهاي عصبي آن اثر مي گذارد.

- برخي گازهاي سمي موجود در دود سيگار عبارتند از : مونوکسيد کربن ، آمونياک ، دي متيل نيتروزامين ، فرمالدييد ، سيانيا هيد روژن و آکرولئين .

-        دود تنباکو و سيگار مانند آزيت ( پنبه نسوز) ، آرسنيک ، بنزن و گاز رادون جزء  مواد سرطان زا ي درجه يک طبقه بندي مي شود.

-        نيتروزامين ها فعال ترين مواد سرطان زاي موجود در دود  سيگار و  تنباکوهستند.

-        خطر پيدايش سرطان در سيگاري ها بيشتر از ديگران است و اين افراد حداقل 15 سال زودتر از غير سيگاري ها به سنين در معرض خطر سرطان مي رسند.

-        ذرات زيان آور موجود در دود سيگار شامل موادي مانند قطران ، نيکوتين ، بنزن و بنزو پيرن است.

-        دود سيگار براي اطرافيان نيز زيان آور است . 85% دود سيگاري که دريک اتاق جمع مي شود، ناشي از سوختن نوک سيگار است و نه دودي که فرد سيگاري از راههاي هوايي اش خارج مي کند.

-        بيش از 30 درصد مرگهاي ناشي از سرطان مربوط به استعمال دخانيات است .

- علت بيش از 80%  مرگهاي ناشي از سرطان ريه، استعمال دخانيات است .

- خطر مرگ ناشي از سرطان ريه با افزايش تعداد سيگارهايي که فرد  در روز مي کشد، زياد مي شود.

- خطر بيماري قلبي و سرطان ريه در افراد غير سيگاري که در خانه در معرض دود سيگار اطرافيانشان هستند، 25% بيشتراز ديگران است.

- در افرادي که سالهاي زياد حتي تا زمان ميانسالي سيگار کشيده اند، قطع کامل استعمال دخانيات خطر پيدايش سرطان ريه را به ميزان زيادي  کاهش مي دهد.

-        استعمال دخانيات ( به هر شکل ) يک عامل خطر براي سرطانهاي حنجره ، حفره دهان و مري به شمار مي رود.

-        بيش از 90% مبتلايان به سرطان حفره دهان از تنباکو به صورت کشيدن ( تدخيني ) يا جويدني استفاده کرده اند. سرطان هاي حفره دهان شامل سرطان هاي لب، زبان ، دهان وگلو است.

-        خطر پيدايش سرطان سينه درزنان سيگاري و حتي در زناني که درمعرض دود سيگاراطرافيان هستند ( درمکانهاي سربسته )، بيش از زناني است که با دود سيگار تماس ندارند.

-        استعمال دخانيات خطر سرطان لوزالمعده را افزايش مي دهد و با ترک دخانيات، درصد اين خطر پس از چند سال مشابه افراد غير سيگاري خواهد شد.

-        خطرسرطان خون ( لوسمي ) در سيگاري ها بيشتر از ساير افراد جامعه است .

-        50% سرطان هاي مثانه در مردان و بيش از 30% سرطان هاي مثانه درزنان با  استعمال دخانيات ارتباط دارد و سرطان کليه نيزدر افراد سيگاري شايع تر است .

-        سيگار عامل مهم ايجاد سرطان هاي ريه ، حفره دهان ، گلو ، حنجره ، مثانه و... است و مبارزه با سيگار مهمترين راهکار پيشگيري از سرطان است .

-        اگر سيگار مي کشيد ، هر چه زودتر آن را ترک کنيد و اگر سيگاري نيستيد، هرگز طرف آن نرويد زيرا نيکوتين موجود در تنباکو اعتياد آور است .

-        با خوردن سبزيها و ميوه جات تازه و مواد غذايي پر فيبر، خطر بروز سرطان هاي دستگاه گوارش را کاهش دهيد.

-        مصرف زياد نوشابه هاي الکلي موجب پيدايش سرطان مي شود .

-        اشکال در بلع به ويژه مواد جامد غذا بايد به طور جدي پيگيري شود.

-        در صورت پيدايش برجستگي يا لکه يا خونريزي درحفره دهان يا وجود زخم طول کشيده ، سريعاً به پزشک مراجعه کنيد .

-        در صورت همراهي سرفه هاي مزمن با خلط خوني يا گرفتگي صدا سريعاً به پزشک مراجعه نماييد.

-        اگر سيگاري هستيد ،  در صورت افزايش دفعات سرفه يا پيدايش تغيير صدا سريعاً به پزشک مراجعه کنيد. اين تغييرات ممکن است ناشي از سرطان ريه باشد.

-        کاهش وزن زياد ،  بي اشتهايي و تب ها ي مزمن مي توانند نشانه بدخيمي باشند . در صورت وجود اين علائم  به پزشک مراجعه نماييد.

  -    پيدايش توده هاي بزرگ شونده در هر جاي بدن ممکن است  نشانه اي از يک سرطان باشد.

-پيشگيريبسيار بهتر از درمان است.

افراد سيگاري نه تنها سـلامـتـي خـود را در مـعـرض انــواع بيماري هاي خطرناک قرار مي‌ دهـنـد، بـلـکه بـاعث رنجش و آزرده خاطر شدن اطرافيانشان مي گردند. متأسفانه امـروزه برخي افراد سيـگار کـشـيـدن را نشانـه بلـوغ و يـا حتي «کلاس» خود محسوب مي کنند و با پـک زدن هـاي آنچناني سعي در خودنمايي و فخرفروشي دارند.

عوارض و صدمات ناشي از استعمال سيگار تقريـبـاً بـراي همگي ما آشکار و معلوم است امـا در ايـن بـخـش بـه 22 دليل مهم براي ترک سيگار اشاره مي کنيم:

1 - ظاهر آراسته تر با حذف لکه هاي روي انگشتان و دندانهايتان.

2 - حذف بوي بد دهان ناشي از کشيدن سيگار و تنفس راحت تر.

3 - حذف بوي سيگار از لباس، مو، و بـدنـتـان و تـمـام وسـايـلـي که با آنها سروکار داريد.

4 - پيشگيري از پيدايش چين و چروک  زودرس در پوست صورتتان.

5 - حذف مشکلات تنفسي از قبيل: خس خس حين تنفس، سرفه ، برونشيت مزمن، و از همه مهمتر سرطان ريه.

6 - بازيافت دوباره حس بويايي و چـشايي کـه بـر اثر استعمال سيگار از حساسيتشان کاسته شده است. دوباره طعم واقعي غذايتان را احساس خواهيد کرد.

7 - احساس سرزندگي و شادابي دوباره در زندگي، افزايش قواي جسماني.

8 - خواب بهتر و راحت تر.

9 - کاهش خطرات بيماري هاي قلبي ، نـفـخ، فـشـارخـون بـال ا، تـپـش قـلـب، زخـم مـعده ، برگشت اسيد معده، سرطان دهان و تعداد بيشماري از سرطان هاي گوناگون .

10 - کاهش بيش از 50 بيماري و عارضه هاي گوناگون.

11 - دوباره کنترل رفتار خود را به دست خواهيد آوريد و با رهايي از زنـدان اعـتـيـاد بـار ديگر حس آزادي را باز پس خواهيد گرفت.

12 - کاهش خطر آسيب رسيدن به نوزاد در زنان باردار.

13 - افزايش طول عمر (افرادي که به طور مستمر سيگار مي کشند به طور متوسط 16 سال از عمر خود را از دست مي دهند. )

14 - فراهم آوردن يک محيط سالم و سلامت براي کودکان وتمام افرادي که با آنان زندگي مي کنيد.

15 - الگوي مناسبي براي فرزندانتان خواهيد بود .

16 - حذف هـزيـنـه هـاي خريد سيگار که قابل توجه بوده و مي توان آن را صرف امور بهتري کرد.

17 - رهايي از صدها ماده سمي و سرطان زاي موجود در سيگار.

18 - تردد و مسافرت به وسيله قطار، هواپيما و اتوبـوس بـراي شـما و ديـگر افراد سهل تر و دلپذيرتر خواهد شد.

19 - ديگر در محل کارتان مجبور نيستيد براي سيگار کشيدن از اتاق خارج شويد!

20- بـا تـرک ايـن عـادت نـادرسـت اعـتـمـاد بـه نـفس  خود را افزايش دهيد و به اراده خودتان بباليد.

21 - از دنبال جا سيگاري گشتن خلاصي مي يابيد.

22 - از آن مهمتر ديگر نيازي به مطالعه دوباره اين مقاله نخواهيد داشت!

پاسخ دادن به اين پرسش که چرا بعضي ها سيگار مي کشند منطقاً ساده است. گياه توتون حاوى ماده اى شيميايى به نام نيکوتين است که به گيرنده هاى مولکولى خاصى در غشاءهاى خارجى گروهى از سلول هاى عصبى جانورى اتصال مى يابد. نيکوتين پس از اتصال به اين گيرنده ها، اين سلول ها را به شکلى غير از روال عادى شان تحريک مى کند. اگر جانورى که نيکوتين وارد بدنش شده يک حشره باشد، نتيجه حاصل مرگبار است؛ که البته از ديدگاه حفاظت گياه توتون در مقابل حشرات مطلوب به حساب مى آيد. اما اگر موجودى که نيکوتين را مصرف مى کند انساني با حجم بدنى بسيار بزرگتر باشد، مقدار اندک نيکوتين احساس خوشايندى در او به وجود مى آورد (هر چند حتى در مورد انسان نيز مقدار کافى از نيکوتين مى تواند کشنده باشد).

اما نيکوتين يک اثر ثانوى هم به وجود مى آورد؛ اين ماده تغييراتى نيمه دائمى در نحوه ارتباط سلول هاى عصبى با يکديگر ايجاد مى کند. نتيجه آن است که اين سلول هاى عصبى بدون وجود نيکوتين، کار خود را به درستى انجام نمى دهند و صاحبان اين سلول هاى عصبى، يعنى کسانى که سيگار مى کشند، به تدريج به نيکوتين وارد شده به بدنشان معتاد مى شوند. به نظر مى رسد اين که افراد پس از چه مدت يا چه مقدار سيگار کشيدن به آن معتاد مي شوند، در اشخاص ِ متفاوت فرق مى کند و دليل آن تا به حال کاملاً روشن نشده است. اما اخيراً هيدتوشى ناکامورا و همکارانش در «بيمارستان شرکت برق توکيو» در ژاپن توانسته اند تا حدى اين مسئله را توضيح دهند. آنها در مقاله اى که در EUROPEAN RESPIRATORY JOURNAL به چاپ رسانده اند بيان کرده اند که تعداد پاکت هاى سيگارى که يک آدم سيگارى مى کشد، بستگى به اين دارد که چه گونه اى از يک آنزيم خاص را در بدنش داشته باشد- و به عبارت ديگر مسئله به ژن هاى او مربوط است. اين آنزيم نام ساده اى دارد: CYP2A6 و جزء خانواده اى از آنزيم هاى سم زدايى کننده است که با نام « سيتوکروم P450 » شناخته مى شوند و يکى از وظايفشان اين است که نيکوتين را به مواد شيميايى کمتر آسيب رسانى به نام «کوتينين» تبديل کنند که بعداً مى توانند دفع شوند. اما ژنى که آنزيم CYP2A6 را رمزبندى مى کند به سه شکل مختلف وجود دارد، که هر يک از آنها شکل متفاوتى از آنزيم را ايجاد مى کنند و مهمتر اين که برخى افراد اصولاً فاقد اين ژن هستند. دکتر ناکامورا و همکارانش 200 فرد سيگارى با مصرف مداوم سيگار را که بالاى50سال داشتند مورد بررسى قرار دادند تا ببينند که آيا گونه هاى مختلف CYP2A6 در اين افراد با عادات سيگار کشيدنشان ارتباط دارد يا نه؛ چنين ارتباطى وجود داشت. آنهايى که داراى دو نسخه از شايع ترين شکل اين ژن بودند (هر نسخه از ژن از يکى از والدين به ارث مى رسد) بيش از همه سيگار مى کشيدند. کساني که نادرترين شکل هاى اين ژن را داشتند کمتر سيگار مى کشيدند و آنهايى که به کلى فاقد اين آنزيم بودند کمتر از همه سيگار دود مى کردند. اين وضعيت متناقض ناشى از آن است که شايع ترين شکل اين آنزيم، مؤثرترين آنها در سم زدايى از نيکوتين هم هست و در غياب CYP2A6 نيکوتين بايد از راه هاى آنزيمى داراى سرعت و کارايى کمتر سم زدايى شود. بنابراين در افراد داراى آنزيم هاى کارآمد، نيکوتين به سرعت تجزيه مى شود و در نتيجه آنها به زودى نياز به کشيدن سيگار ديگرى را حس مى کنند. اما در صورتى که شکل هاي کم اثرتر اين آنزيم را داشته باشيد، با مقدار کمترى سيگار مى توانيد سطح نيکوتين را در بدنتان حفظ کنيد. به اين ترتيب آنچه را که انتخاب طبيعى به عنوان صفتى مفيدتر تشخيص داده، ممکن است نهايتاً باعث مرگ سريع تر شما شود

دو نوع دود‌ سيگار وجود دارد: جريان اصلي (MAIN STREAM) و جريان کناري (SIDE STREAM).

جريان دود اصلي آن است که به‌هنگام پُک زدن مستقيماً به داخل دهان فرد سيگاري استنشاق مي‌شود ، يعني غير از فرد سيگاري ، کسي را استنشاق نمي کند.

جريان دود کناري از نوک مخروطي و مشتعل سيگار در فواصل پُک زدن به‌‌داخل هوا وارد مي‌شود و افراد غير سيگاري هم آن را استنشاق مي کنند. اين جريان دود کناري که فيلتر نمي‌شود شامل مواد شيميائي است که اغلب در غلظت هاي بالاتري نسبت به جريان دود اصلي، وجود دارند. مواد شيميايي سرطان زا و نيتروز آمين ها (مواد سمي)، در جريان دود کناري با غلظت هاي 50 برابر بيشتر از جريان دود اصلي، وجود دارد.

نيکوتين، مونواکسيدکربن و آمونياک نيز در غلظت هاي بالاتري در جريان دود کناري يافت مي‌شود.

فرزندان و ساير اعضاي خانواده و کارگران منزل، قربانيان بي گناه جريان دود کناري هستند. بچه‌هاي والدين سيگاري، عفونت هاي ريه (برونشيت، پنوموني)، عفونت هاي گوش مياني و 

غيرسيگاري‌هايي که با سيگاري‌ها کار مي‌کنند، از ضايعات ريوي قابل ملاحظه‌اي به‌دليل استنشاق اجباري دود سيگار رنج مي‌برند. غير سيگاري‌هايي که با سيگاري‌ها زندگي مي‌کنند، سه برابر بيشتر به سرطان ريه مبتلا مي‌شوند. حملات آنژين صدري در بيماران مبتلا به بيماري عروق کرونر، هنگاميکه در معرض جريان دود کناري قرار مي‌گيرند نيز مي‌تواند رخ دهد.

آثار حاد سيگار کشيدن تحميلي شامل: تحريک چشم (سوزش‌، خارش ، آبريزش)، گرفتگي بيني، 

با توجه به مطالب بالا مي توان گفت اگر در حال حاضر فرد سيگاري در بستگان و اقوام يا دوستان شما وجود دارد ، سعي کنيد او را تشويق به ترک سيگار کنيد تا هم او را از ابتلا به بيماري هايي